Hulpverleners krijgen binnen enkele minuten live luchtbeelden van incidenten op bedrijventerreinen, zonder zelf een BVLOS-droneorganisatie op te zetten
Wanneer er brand uitbreekt op een bedrijventerrein, telt iedere minuut. Hoewel de brandweer beschikt over gespecialiseerde droneteams voor verkenning en beeldvorming, kost het enige tijd om deze teams naar een incidentlocatie te sturen.
Om sneller over luchtbeelden te beschikken, is de Meldkamer Midden-Nederland gestart met een pilot waarbij drones automatisch uitvliegen vanuit bestaande droneboxen op bedrijventerreinen in Veenendaal. Daardoor kan al binnen enkele minuten na een melding een actueel beeld van de situatie worden gedeeld met de meldkamer en uitrukkende eenheden.
De pilot wordt uitgevoerd in samenwerking met lokale brandweerposten, het Landelijk Specialisme Team Digitale Verkenning (TDV) en het Nederlands Instituut Publieke Veiligheid (NIPV). De betrokken partijen onderzoeken hoe snelle realtime dronebeelden kunnen bijdragen aan een betere en snellere operationele beeldvorming.
De uitdaging
Brandweerkorpsen zetten al jarenlang drones in voor verkenningen, het opsporen van brandhaarden en het verkrijgen van overzicht tijdens incidenten. Hiervoor rukt een gespecialiseerd droneteam uit, waarna er vervolgens luchtbeelden beschikbaar zijn. Deze droneteams hebben een aanrijtijd.
Echter, al in de eerste minuten na een alarmmelding bestaat behoefte aan informatie over de omvang van een brand, de aanwezigheid van gevaarlijke stoffen en mogelijke risico’s voor de omgeving. Luchtbeelden geven hier inzicht in.
Het concept Drone as First Responder (DFR) biedt hiervoor een oplossing. Daarbij staan drones gereed in droneboxen op strategische locaties. Vanuit deze automatische dockingstations kunnen zij direct na een melding opstijgen en naar een incident vliegen. Hierdoor zijn luchtbeelden daardoor vaak al binnen enkele minuten beschikbaar. Hoe dichter en uitgebreider het netwerk van droneboxen, hoe sneller een drone ter plaatse kan zijn.
Het opzetten van een eigen DFR-netwerk is voor veel veiligheidsregio’s echter organisatorisch en juridisch complex. BVLOS-operaties, waarbij drones buiten het zicht van de piloot worden gevlogen, vereisen specifieke vergunningen, operationele procedures, speciaal opgeleide piloten en systemen voor logging en databeheer.
De oplossing
Dronebotics beschikt op diverse bedrijventerreinen in Nederland over een groeiend netwerk van droneboxen voor private inspectie- en beveiligingstoepassingen. Voor de pilot in Veenendaal wordt deze bestaande infrastructuur ingezet ten behoeve van de brandweer. Dit in samenwerking met de Bedrijvenkring Ondernemend Veenendaal (BOV).
Wanneer een relevante melding binnenkomt bij de meldkamer, bepaalt het platform van Dronebotics automatisch welke dronebox het dichtst bij het incident staat. Daarbij wordt onder meer gekeken naar afstand, beschikbaarheid van de drone en de actuele accucapaciteit.
Vervolgens stijgt de geselecteerde drone automatisch op en vliegt deze onder toezicht van een piloot van Dronebotics naar de incidentlocatie. De eerste livebeelden zijn dan al beschikbaar nog voordat de eerste brandweervoertuigen arriveren.
Maatwerk voor de brandweer
Voor deze toepassing ontwikkelde Dronebotics een specifieke koppeling met de meldkamerprocessen van de Veiligheidsregio’s Utrecht, Flevoland en Gooi en Vechtstreek.
Belangrijke onderdelen zijn:
- automatische selectie van de meest geschikte dronebox;
- een maatwerkinterface voor centralisten van de meldkamer;
- directe doorgifte van livebeelden via het platform van het landelijke Team Digitale Verkenning van de brandweer;
- een eigen dataomgeving voor opslag van camerabeelden;
- inzet van de Pilotencentrale van Dronebotics;
- indirecte besturing waarbij meldkamercentralisten opdrachten kunnen geven zonder zelf dronepiloot te zijn.
Hierdoor hoeft de brandweer geen eigen BVLOS-organisatie op te bouwen en blijven de operationele processen grotendeels ongewijzigd.
Veilig en conform regelgeving
Een belangrijke factor die bij deze proef meespeelt is dat Dronebotics reeds beschikt over de benodigde operationele autorisaties voor de betreffende gebieden. Het gaat hierbij om vergunningen om met de drones buiten het zicht van de piloot te vliegen (BVLOS). Daar gelden strenge regels voor.
Ook procedures rondom nachtvluchten en luchtruimcoördinatie zijn al ingericht. Wanneer bijvoorbeeld een politiehelikopter of traumahelikopter het gebied nadert, ontvangt het systeem automatisch een waarschuwing. De drone maakt vervolgens direct het luchtruim vrij.
Wanneer later een eigen droneteam van de brandweer arriveert, stopt de inzet van de Dronebotics-drone om ruimte te maken voor de brandweerdrone. Tijdens het pilotproject moet blijken hoe dit in de praktijk werkt.
Resultaat en toekomstperspectief
De pilot richt zich op de bedrijventerreinen Nijverkamp, Ambacht, De Factorij, De Batterijen en De Compagnie in Veenendaal. De betrokken partijen onderzoeken welke meerwaarde directe realtime dronebeelden bieden voor de meldkamer, de operationele beeldvorming en de incidentbestrijding.
Volgens Dronebotics laat de pilot zien dat grootschalige inzet van DFR niet noodzakelijk vraagt om nieuwe infrastructuur van hulpdiensten zelf. Door gebruik te maken van bestaande, private droneboxnetwerken ontstaat een schaalbaar model dat relatief eenvoudig kan worden uitgebreid naar andere bedrijventerreinen in Nederland.
